Bakteriyolojik Örnek Alımı

Kültür için örnek toplama

Etiketleme; Istenen testlerin düzenli bir şekilde işleme alınması için gerekli bilgilerin alınması oldukça önemlidir. Uygun klinik bilgi çok arzu edilse de mevcut degilse en azından aşagıdaki bilgiler elde edilmelidir:

• Hastanın adı-soyadı
• Örneğin kaynagı veya alınma bölgesi
• Tarih
• Örneğin türü
• Istenen test

Örnegin dogru bir şekilde elde edilmesi için;

• Hastaya tam olarak açıklamada bulunulmalı
• Steril bir örnek kabı kullanılmalı
• Dogru etiketleme yapılıp ve gecikmeden laboratuvara numune gönderilmeli.
• Toplama kabının kontaminasyonundan kaçınılmalıdır.

Toplama zamanı; Balgam, idrar, gaita vb örnekleri sabah alınan ilk örnekler olmalı ve aynı gün laboratuvara gönderilmelidir.

Kan kültürü için;

• Iki şişe kan gerekir, biri aerobik digeri anaerobik mikroorganizmaların varlıgını tespit etmek için. Anaerobik şişe bulunamazsa sadece aerobik gönderilmelidir.
• Kan örneklerini mümkünse tedaviye başlamadan önce almalıdır. Hasta eger antibiyotik kullanıyor ise son dozdan en uzak zamanda yeni doz verilmeden hemen önce alınmalıdır.
• Hastalıgın başlangıcında 15-30 dk arayla iki veya üç set alınmalı; 48 saat sonra üreme olmazsa tekrarlanmalıdır.
• Organizmalar endokardit gibi intravasküler enfeksiyonlar esnasında sürekli yayılır fakat gizli enfeksiyonlar esnasında ise aralıklarla yayılırlar. Bazı gizli enfeksiyonlarda ön görülebilir ateş şekilleri vardır. Böyle durumlarda en uygun olanı ateş pik yapmadan 30 dk önce kan kültürü için kan alınmasıdır. Pratikte uygulanabilecek en iyi zamanlama ateş ortaya çıkmaya başladıgı anda kan kültürü almaktır.

• Kateter kaynaklı sepsis düşünülmedikçe kateterden kan kültürü alınmaz.
• Hematolojik, biyokimyasal ve benzeri tetkikler alınırken kan kültür örnegi alınmaz. Çok amaçlı alımlarda kontaminasyon riski artar.

Kan kültürü alırken aşagıdaki yazılanları uygulayınız:

• Tüm işlemlerde cerrahi aseptik teknik uygulanır.
• Kültür alınırken antiseptiklere, etkilerini gösterebilecek temas zamanının tanınması çok önemlidir.
• Gerekli malzemeler hazırlanır, eller, “ El Yıkama Talimatı” na uygun yıkanır.
• Kan kültürü örnegi en sık kübital, ikinci sıklıktada femoral damarlardan alınır. Mecbur kalınmadıkça el üstü venlerinden ve ayak venlerinden örnek alınmaz.
• Merkezden çevreye dogru 5-6 cm çapındaki bir alan %70 lik alkolle silinir (1-3 dk süreyle kuruması beklenir)
• Ikinci olarak ayrı bir pamukla, aynı hareketlerle batikonla silinir.
• Üçüncü olarak tekrar %70 lik alkollü pamukla silinir ve el degmeden damara enjektörlegirilerek kan alınır. El degmek zorunda kalınıyorsa steril eldiven kullanılabilir.
• Yeterli miktarda kan alındıktan sonra damardan çıkılır.
• Daha sonra damar üzeri spançla bastırılır
• Kan örnegi şişeye enjekte edildikten sonra kanın pıhtılaşmaması ve besiyeri ile karışması için şişe birkaç kez hafifçe çalkalanır.
• Kan kültürü alınırken iki kan kültürü arasında en az 15-30 dakika olur.
• Erişkin hastalardan her damar içine girişte optimum 10 cc kan alınır
• Çocuk hastalardan 1-5 cc arası kan almak yeterli olur.
• Kültür şişesine hastanın barkodu basılır, almakta oldugu antibiyotik varsa mutlaka Test Talep Formuna yazılarak porter ile hemen labaratuvara gönderilir.
• Hemen gönderilemeyecekse buzdolabında saklanarak en kısa sürede gönderilir
• Atıklar “Tıbbi Atık Kontrolü Talimatı” na uygun olarak atılır,

Üst solunum yolu: Burun sürüntü örnegi; ince steril bir swab nazik bir şekilde burundan sokularak farenksle temas ettirip, nazikçe döndürülmesi saglanıp çekilerek alınmalı. Burun sürüntü örnegi Staphylococcus aureus taşıyıcılıgını belirlemek için alınır. Ince steril bir swab nazik bir şekilde burundan okularak farenksle temas ettirip, nazikçe döndürülmesi saglanıp çekilir. Bu iki burun deligi içinde yapılır.

Bogaz kültüründe; Genellikle bogaz sürüntü örnegi A grubu beta-hemolitik streptokok varlıgının saptanması için steril bir swab agızdan sokularak alınmalıdır. Örnegin oral sekresyonla kontaminasyonunu önlemek için dil basacagı kullanılır. Her iki tonsiller fossa, arka farinks ve inflamasyonlu veya ülserli, kriptli bölgelere swab sürülür ve agızdan çıkarılır. Örnek alınırken dil ve oral kavitenin yan duvarlarına temas olmamasına dikkat edilir. Mümkünse Steril Kuru Swab kullanın. Kuru swab özellikle A grubu beta-hemolitik streptokok varlıgının araştırılması için tercih edilmektedir.

Alt solunum yolu:

Balgam örnegi alımı;

• Materyalin elde edilmesinden önce yemek yenmemeli ve mümkünse agzın su veya tuzlu su ile çalkalanması normal orofaringeal flora ile kontaminasyonu azaltabilecektir.
• Derin bir ekspektorasyon yaparak balgam çıkartıp önceden etiketlenmiş kaba konulur.
• Özellikle sabah çıkarılan ilk balgam örnegi tercih edilmeli. Tüberküloz tanısı için üç gün ayrı ayrı alınmalıdır.
• Kültür için tükrük kabul edilmemelidir. Hasta balgam çıkaramıyorsa doktora bilgi verilir. Aşagıda bildirilen alternatif bir metod önerilebilir:

Balgam indüksiyonu: Bu solunum terapisti tarafından doktorun talimatıyla uygulanır. Irritasyonla istem dışı derin öksürük uyarılır.

Trakeal aspirasyon: Trakea küçük bir emici kateterle nazikçe uyarılır, balgamın çıkmasına yol açacak derin bir öksürük saglanır. Ayrıca örnek şırınga ile aspire edilebilir.

Bronşiyal yıkamalar: Bunlar bronkoskobik muayene esnasında operasyon odasında doktor tarafından uygulanır. Az bir balgam örnegi yeterli olabilir fakat oral sekresyon olmamalıdır.

Yara, eksuda örnek alımı:

Yara, eksuda örneklerini toplarken aşagıdaki basamakları uygulayın:

• Kuru, steril bir gazlı bezle bölgeyi nazikçe temizleyin.
• Steril bir kültür swabı yara üzerine derince bastırarak nemli bir örnek alınmasını saglayın ve swabı kültür kabına yerleştirin.
• Oda ısısında muhafaza edin.

Göz sürüntüsü:

• Gözde enfeksiyon düşünüldügünde alınır.
• Göz kapagı açılarak steril eküvyonlu cubuk ile göz kapaklarının iç mukozasından örnek alınır.
• Transport besiyeri içeren steril eküvyon kullanılır, eküvyonla alınan sürüntü örnegi transport besiyeri içine batırılıp laboratuvara gönderilir.
• Direkt inceleme ve kültür ayrı ayrı isteniyorsa iki ayrı örnegin gönderilmesi gerekmektedir.

Dış Kulak Sürüntü Örnegi:

• Dış kulak yolu enfeksiyonu düşünüldügünde alınır.
• Transport besiyeri içeren steril tüpe yerleştirilmiş steril eküvyon kullanılır.
• Eküvyonla dış kulak yoluna girilir, eküvyon döndürülerek örnek alınır, trasnport besiyeri içine batırılıp laboratuvara gönderilir.

Katater Kültürü:

• IV katater: Santral kataterlerde enfeksiyon belirti ve bulgusu varsa katater çevresindeki deri antiseptik ile temizlenir. Katater aseptik olarak çıkarılır ve uzaklaştırılır ve 5 cm’lik distal ucu steril kapaklı bir tüpe veya kaba konulur. Örnek 15 dk. içinde laboratuvara ulaştırılır. Bu süre içinde oda ısısında bekletilir. Bu süre içinde gönderilemeyen örnekler en fazla 24 saat +4°C’de bekletilir.

BOS:

• Örnegin alınacagı alan deri antiseptikleri ile silinir.
• L3 –L4 ,L4-L5 veya L5-S1 aralıgından uygun igne ile girilir. Subaraknoid aralıga ulaşıldıgında üç ayrı kırılmaz,katkı maddesi içermeyen ,steril tüplere alınır.
• Alınacak BOS miktarı bakteri kültürü için 1 mL’den mantar kültürü için 2 ml’den ARB kültürü için 2 mL’den fazla olur. BOS en geç 15 dakika içerisinde laboratuvara ulaştırılmalı bu süre içinde ulaştırılamayan örnekler kesinlikle buzdolabına konulur. Laboratuvar gönderilmeyen örnekler oda ısısında en fazla 24 saat bekletilebilir.
• BOS kültürü ile birlikte kan kültürü de alınır.

Vücut Sıvıları (Asit, Abdominal, Safra, Eklem, Pericardial, Peritoneal, Plevral, Sinoviyal)

• Cilt uygun antiseptikle silinir.
• Perkutanöz igne aspirasyonu veya cerrahi olarak sıvı alınır. Olabildigince fazla sıvı almaya çalışılmalıdır.
• Örnek steril kapaklı tüpe veya anaerobik transport sistemine en az 1 ml olmak üzere konulur. 15 dakika içinde örnek laboratuvar ulaştırılır.
• Perikardiyal sıvı ve fungal kültür dışında olanlar 24 saat oda ısısında saklanabilir. Perikardiyal sıvı ve fungal kültür için örnekler +4°C’de saklanır.
• Eger bu sıvılardan hücre sayımı yapılacaksa 2 mL’lik miktar EDTA’lı tüpe ektarılır ve laboratuvara analiz için gönderilir.

Üretral Akıntı:

• Gonokok veya gonokok dışı üretrit tanısında alınır. Örnek özel swaplarla alınır, uygun transport besiyeri içine konulur.
• Üretradan örnek alırken hastanın son idrarını yapmasından bu yana en az 1 saat geçmiş olması önemlidir.
• Akıntı varlıgında örnek direkt olarak lam üzerine alınabilir. Ancak gözle görülen bir akıntı yok ise ince swap üretra içine 2-3 cm kadar sokulduktan sonra döndürülerek örnek alınır.

Vajen kültürü:

• Dış kurum doktorları tarafından alınır.
• Sekresyon ve akıntılar silinir.
• Vajinanın mukozal membranından steril eküvyonla sekresyon alınır ve uygun transport besiyerine konulur. Örnek oda ısısında 24 saat saklanabilir.

Idrar kültürü için örnek alımı:

Kültür için sabah ilk idrarı ya da mesanede en az üç (3) saat beklemiş idrar uygundur. idrar kültürü istemi yapıldıgında örnek toplama için aşagıdaki basamakları uygulayın:

• Hastaya dikkatli bir şekilde orta akım idrar toplama teknigini ve örnegin kontamine olmaması gerektigini anlatın. Örnegin nasıl alınacagını ve steril durumda numune kabına aktarılacagını ögretin.
• Idrarda infekte organizmaların varlıgını veya yoklugunu onaylamak için steril koşullarda alınmış bir örnege gerek duyulur. Örnek genital bölgeden herhangi bir mikroorganizma ile kontamine olmamalıdır. Bu nedenle hastalara aşagıdaki basamakların uygulaması anlatılmalıdır.
• Suprapubik bölgedende idrar örnegi alınır. Bunun için gece 24 den sonra tuvalete gidilimez sabah uyanıncada bol sıvı alınır. Yaklaşık 3 saat sonrada suprapubik bölgenin dezenfeksiyonu yapılıp alınır.

Bayan hastalar için aşagıdaki şartlarınyerine getirilmesini söyleyin:

• Menstruasyon döneminde idrar örnegi alınmaz. Menstruasyon bittikten 1 gün sonra idrar numunesi alınır.
• Idrar çıkış bölgesindeki deri katlantılarını ayırıp sonra steril antiseptik bir pad ile idrar çıkış bölgesini önden arkaya dogru temizlemesi söylenir.
• Tuvalete idrar yapmaya başladıktan sonra idrar akışı düzenli oluncaya kadar bekleyip sonra 5-10 mL idrarı idrar kabına alması, idrar kabını genital bölge ile temas ettirmemesi gerektigi söylenir.
• Idrar kabının üzerine, ad -soyad ve toplama zamanını belirten bir etiket yapıştırın ve en kısa sürede laboratuvara gönderin. Bu mümkün degilse örnekler gecici bir sure +4°C de bekletilebilir. Bu sure hiçbir zaman 24 saatten fazla olmamalıdır.

Erkek hastalar için aşagıdaki şartların yerine getirilmesini söyleyin:

• Sabunlu su ve sonra temiz su ile penisin ucunu yıkaması ve kurumaya bırakması söylenir.
• Tuvalete idrar yapmaya başlayıp idrar akışı düzenli oluncaya kadar bekleyip sonra 5-10 mL idrarı idrar kabına alması, idrar kabını genital bölge ile temas ettirmemesi gerektigi söylenir.
• Idrar kabının üzerine, ad-soyad ve toplama zamanını belirten bir etiket yapıştırın ve en kısa sürede laboratuvara gönderin. Bu mümkün degilse örnekler gecici bir sure +4°C de bekletilebilir. Bu sure hiçbir zaman 24 saatten fazla olmamalıdır.
• Sabun, deterjan gibi temizleyici ajanlar örnek toplamadan önce uretral bölgeden yıkayarak uzaklaştırılmalıdır. .
• Kateterize edilmiş bir hastadan idrar örnegi elde edilirken 21-23 no’ lu igne ucu ve 3 mL’ lik şırınga kullanın. Antiseptik bir pad ile kauçuk kateterin alt ucundaki bir bölgeyi hazırlayın. 45 derecelik bir açıyla igneyi katetere sokun ve dikkatli bir şekilde şırınga pistonunu çekerek idrar toplayın.

Not: Idrar örnegi drenaj torbasından alınmamalıdır.

Gaita kültürü için örnek alımı:

Gaita örneklerini toplarken aşagıdaki talimatları uygulayın.

• Ceviz büyüklügünde küçük bir miktar yeterlidir. Farklı birkaç kültür türü istenmiş ise her biri için ceviz büyüklügündeki bir miktar gerekir. Örnegi sızdırmaz, steril bir kaba koyun.

Steril Swab kullanımı

Swab sistemi ambalajı yırtılmadıgı sürece steril olarak kabul edilir.

• Ambalajı açın ve swabI paketten çıkarın.
• Swab çubugunu tüpten çıkarın.
• Uygun örnegi toplayın ve swabı tüpe yerleştirin. Swabın transport vasatıyla temasını saglayacak şekilde kapagı itin.
• Örnek tüpü üzerine hastanın ismini ve kültür bölgesini yazın.
• Örneği laboratuvara gönderin.

Spermiogram ve Androlojik Degerlendirme Için Semen Verme Teknigi

• Ejakülatın ünite dışından getirilmesi uygun degildir. Sperm verecek hastalar laboratuarda vermelidir. Sperm örnegi istediginiz hastalarınızı lütfen laboratuvara yönlendiriniz.
• Dışarıdan getirilen spermler, ısı degişikligi ve güneş ışıgına maruz kalabileceginden sonuçlar etkilenir.
• 2-7 gün arasında cinsel perhiz uygulanmalıdır.
• Tüm ejakülat steril kabın içine alınabilmelidir. Özellikle ilk damlalar çok degerlidir ve sperm konsantrasyonu yogundur. Alınan örnek ışıktan korunacak şekilde sarılır ve bekletilmeden laboratuvara ulaştırılır.
• Dışarıdan örnek kabul edilmez.

Laboratuvara gelen numunelerin saklanması ve ilave istemler

Laboratuvarın çalışma prensibi olarak, Laboratuvarımıza gelen ve kaydı yapılıp çalışılan numuneler, ileri tetkikler veya test tekrarları için serum ve plazmalar buzdolabında / derin dondurucuda anlaşmalı kurumun özel istegi olmadıkça 15 gün saklanır; tam kan örnekleri, buzdolabında 3 gün boyunca saklanır. Eger testler çalışma gününden önce geldi ise, çalışma gününe kadarda aynı şekilde saklanır. Daha ileri süreli saklamaya ihtiyaç duyulursa -20°C de saklanır. Saklama/dayanıklılık koşulları ile ilgili ayrıntılı bilgiler Test Katalogunda mevcuttur. ayet ilave bir analiz talebiniz olursa burada yer alan süre ve şartlara göre talebiniz karşılanacaktır. Ilave serum ihtiyacı olursa bu tarafınıza bildirilecektir.

Web Konsepti | COMPETAN Bilgi Teknolojileri | Profesyonel Web Projeleri - Web Tasarım - Hosting - Alan Adı Tescili - Kişisel Web Sitesi - Şirket Web Sitesi - Kişisel Site - Şirket Sitesi - Şahıs Sitesi - Şahıs Web Sitesi